131 lat Ruchu Ludowego. Ernest Dąbrowski: „Najważniejszy zawsze powinien być człowiek” [WYWIAD]

131 lat temu w Rzeszowie powstało Stronnictwo Ludowe, uznawane za początek zorganizowanego Ruchu Ludowego na ziemiach polskich. Rocznica ta co roku przypomina o środowisku, które odegrało ważną rolę w walce o prawa mieszkańców wsi, rozwój samorządności oraz odzyskanie przez Polskę niepodległości. Dla współczesnych działaczy ruchu jest to nie tylko okazja do wspominania historii, ale także do rozmowy o wartościach, które – ich zdaniem – pozostają aktualne również dziś.

Z okazji 131. rocznicy narodzin Ruchu Ludowego o znaczenie tego jubileuszu, jego dziedzictwo oraz o to, czy historia może być inspiracją dla młodego pokolenia, zapytaliśmy Ernesta Dąbrowskiego, prezesa Forum Młodych Ludowców w województwie podkarpackim.

Szymon Szurlej: Czy mógłby Pan krótko odnieść się do tego jubileuszu?

Ernest Dąbrowski: Kolejna rocznica powstania Ruchu Ludowego to nie tylko kolejna kartka z kalendarza. To już 131 lat historii, która przez dekady łączy kolejne pokolenia. Jest to historia pełna wzlotów i upadków, ale przede wszystkim historia, która trwa do dziś.

To także dobry moment na refleksję nad tym, co przyniesie przyszłość. Obecne czasy są niespokojne. Historia przypomina nam, że przedstawiciele Ruchu Ludowego – zarówno podczas wojny polsko-bolszewickiej, jak i II wojny światowej, walcząc w szeregach Batalionów Chłopskich – bronili naszej ojczyzny. Mam jednak nadzieję, że współczesna walka będzie toczyć się wyłącznie na płaszczyźnie dyplomatycznej, ponieważ wojen w ostatnich dwóch stuleciach mieliśmy zdecydowanie zbyt wiele.

Jakie znaczenie ma dziś, po 131 latach, dziedzictwo Ruchu Ludowego dla Polski i samorządów?

Ernest Dąbrowski: Powstanie Ruchu Ludowego nie oznaczało jedynie utworzenia kolejnej organizacji. To był moment, w którym mieszkańcy wsi zaczęli stawać się pełnoprawnymi obywatelami. Oczywiście w 1895 roku droga do tego była jeszcze daleka, jednak oddolna działalność struktur tworzonych w niemal każdej gminie sprawiła, że mieszkańcy wsi zaczęli mieć swoich przedstawicieli w różnych środowiskach.

Dlatego również dzisiaj, zarówno na szczeblu administracji państwowej, jak i samorządowej, warto pamiętać, że na pierwszym miejscu nie powinny stać ideologie czy doktryny polityczne, ale człowiek, którego reprezentują osoby pełniące funkcje publiczne.

Które wartości wywodzące się z Ruchu Ludowego uważa Pan za najbardziej aktualne we współczesnym życiu publicznym?

Ernest Dąbrowski: Uważam, że obecnie szczególnie aktualne jest wezwanie do zgody narodowej. W Ruchu Ludowym zawsze najważniejsza była Polska oraz dążenie do zażegnania wewnętrznych konfliktów, które od pokoleń osłabiają nasz kraj.

Niejednokrotnie PSL był krytykowany za tworzenie koalicji i podejmowanie współpracy z różnymi, często bardzo odmiennymi środowiskami politycznymi. Moim zdaniem jest to jednak powód do dumy, a nie do krytyki. Niezależnie od poglądów wszyscy żyjemy w jednym kraju, a brak dialogu i porozumienia ostatecznie działa na niekorzyść nas wszystkich.

Czy historia Ruchu Ludowego może być dziś inspiracją dla młodego pokolenia? Jeśli tak, to dlaczego?

Ernest Dąbrowski: Oczywiście, że może. Co więcej, dla wielu młodych ludzi już jest inspiracją. Ruch Ludowy od zawsze opierał się na działalności u podstaw. W jego otoczeniu od lat działa Związek Młodzieży Wiejskiej „Wici”, który funkcjonuje do dziś.

To właśnie tam wiele młodych osób zdobywa pierwsze doświadczenia w działalności społecznej – od organizacji lokalnych wydarzeń w swoich miejscowościach, przez przygotowywanie kolonii dla dzieci i młodzieży, aż po realizację dużych projektów ogólnopolskich. To przede wszystkim praca na rzecz wspólnego dobra, ale także budowanie relacji i przyjaźni na całe życie.

Warto również przypomnieć patriotyczne postawy takich osób jak Wincenty Witos, gen. Tadeusz Rozwadowski czy Stanisław Mikołajczyk, którzy w najtrudniejszych momentach historii potrafili służyć Polsce. Mało kto pamięta również, że ze środowiska Ruchu Ludowego wywodzi się błogosławiona Rodzina Ulmów czy laureat Literackiej Nagrody Nobla Władysław Reymont. Uważam, że jest to dorobek, który nadal może być cenną inspiracją dla młodego pokolenia.