15 sierpnia to dwa święta
15 sierpnia jest w Polsce dniem ustawowo wolnym od pracy. Tego dnia przypadają dwie uroczystości: Święto Wojska Polskiego oraz Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny.
Święto Wojska Polskiego ustanowiono na pamiątkę zwycięstwa nad bolszewikami w Bitwie Warszawskiej w 1920 roku. Z kolei Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny jest świętem kościelnym, znanym również w polskiej tradycji jako Matki Boskiej Zielnej.
W tym roku jest jednak jeden problem – 15 sierpnia przypada w sobotę.
Czy za sobotę należy się dodatkowe wolne?
Tak, ale przede wszystkim osobom zatrudnionym na umowę o pracę, których organizacja czasu pracy opiera się na przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy.
Zgodnie z art. 130 § 2 Kodeksu pracy każde święto przypadające w innym dniu niż niedziela obniża wymiar czasu pracy o 8 godzin. Dotyczy to również święta przypadającego w sobotę.
W praktyce oznacza to, że jeśli ktoś pracuje standardowo od poniedziałku do piątku, a sobota jest jego dniem wolnym, pracodawca musi odpowiednio obniżyć wymiar czasu pracy.
Nie chodzi więc o dodatkowy dzień urlopu wypoczynkowego. Wolne za święto przypadające w sobotę nie jest odejmowane z puli urlopowej.
Kiedy można odebrać wolne?
Nie ma jednej daty obowiązującej wszystkich pracowników w Polsce.
Termin wyznacza pracodawca, uwzględniając obowiązujący w firmie okres rozliczeniowy. Przy miesięcznym okresie rozliczeniowym wolne za 15 sierpnia powinno zostać udzielone w sierpniu.
Może to być na przykład piątek 14 sierpnia, ale równie dobrze pracodawca może wyznaczyć inny dzień. Nie ma przepisu, który nakazywałby wszystkim firmom oddanie wolnego właśnie 14 sierpnia.
Państwowa Inspekcja Pracy wskazuje, że termin może zostać ustalony przez pracodawcę jednostronnie albo w porozumieniu z pracownikiem, zależnie od przyjętych zasad organizacji pracy.
Dlatego jeśli ktoś pracuje dziś, 14 sierpnia, nie oznacza to automatycznie, że pracodawca łamie przepisy. Wolny dzień może zostać wyznaczony później.
W sierpniu pracownik etatowy ma do przepracowania 160 godzin
W przypadku pracownika zatrudnionego na pełny etat, pracującego po osiem godzin od poniedziałku do piątku, sierpień 2026 roku ma szczególne znaczenie.
Bez uwzględnienia święta w kalendarzu przypadałyby 21 dni roboczych. Po odliczeniu 15 sierpnia wymiar czasu pracy wynosi 160 godzin, czyli 20 dni pracy. Takie wyliczenie przedstawia Państwowa Inspekcja Pracy.
To właśnie dlatego pracodawca musi odpowiednio zaplanować grafik i wskazać dzień wolny.
Nie zawsze będzie to dotyczyć każdego pracownika
Samo zatrudnienie na umowę o pracę nie oznacza jeszcze, że każda osoba musi dostać dodatkowy dzień wolny.
Znaczenie ma przede wszystkim rozkład czasu pracy. Jeżeli pracownik już ma harmonogram, który zapewnia przeciętnie pięciodniowy tydzień pracy, a sobota nie jest dla niego standardowo dniem wolnym z tego tytułu, sposób rozliczenia święta może wyglądać inaczej.
Podobne zasady dotyczą pracowników niepełnoetatowych – wymiar czasu pracy jest obniżany proporcjonalnie do wymiaru etatu.
Istotny jest również okres rozliczeniowy. Przy miesięcznym okresie rozliczeniowym wolne za 15 sierpnia trzeba rozliczyć w sierpniu. Jeżeli firma ma dłuższy okres rozliczeniowy, termin może przypadać później, ale nadal w ramach tego okresu.
A co z umową zlecenie?
Tutaj sytuacja wygląda zupełnie inaczej.
Osoba pracująca na umowie zlecenie nie ma z mocy Kodeksu pracy prawa do dodatkowego dnia wolnego za święto przypadające w sobotę.
Umowa zlecenie jest umową cywilnoprawną, a nie umową o pracę. Przepisy dotyczące czasu pracy pracowników, w tym art. 130 Kodeksu pracy, co do zasady nie mają do niej zastosowania.
Strony mogą oczywiście ustalić w umowie albo w praktyce wykonywania zlecenia, że w określone dni praca nie będzie wykonywana. Nie będzie to jednak ustawowe „wolne za 15 sierpnia” takie jak w przypadku pracownika etatowego.
Podobnie wygląda sytuacja przy umowie o dzieło czy współpracy B2B. Sam fakt, że 15 sierpnia jest świętem ustawowo wolnym od pracy, nie tworzy dla wykonawcy takiej umowy prawa do dodatkowego dnia wolnego.
Co jeśli pracodawca wyznaczył dzień wolny, a pracownik jest na urlopie?
To również ważne dla osób planujących sierpniowy urlop.
Jeżeli pracodawca wyznaczył konkretny dzień jako wolny za święto przypadające w sobotę, a pracownik w tym dniu przebywa na urlopie wypoczynkowym albo jest niezdolny do pracy, nie oznacza to automatycznie, że otrzyma kolejny dzień wolny.
PIP wskazuje, że w takiej sytuacji wymiar czasu pracy został już prawidłowo obniżony i nie powstaje obowiązek wyznaczania następnego dnia wolnego.
A jeśli ktoś musi pracować 15 sierpnia?
Święto nie oznacza, że absolutnie wszyscy pracownicy mają zakaz wykonywania pracy. Kodeks pracy przewiduje wyjątki dotyczące m.in. niektórych rodzajów działalności, pracy zmianowej czy sytuacji związanych z koniecznością zapewnienia ciągłości funkcjonowania określonych usług.
W takim przypadku obowiązują szczególne zasady rekompensowania pracy w święto.
Nie wszyscy dostaną wolne 14 sierpnia
Warto też uważać na informacje o tym, że 14 sierpnia jest „ustawowo wolny” dla wszystkich. Tak nie jest.
14 sierpnia został wyznaczony jako dzień wolny m.in. dla członków korpusu służby cywilnej – w zamian za święto przypadające w sobotę 15 sierpnia.
W prywatnej firmie pracodawca może wybrać inny termin, mieszczący się w obowiązującym okresie rozliczeniowym.
Komentarze (0)